Weekly Nepal

नोर्लिङका मालिक रेघी टासीको नेपाली नागरिकता

Details

Category: सम्पादकीय

काठमाडौं। दलाई लामाका प्रिय पात्र रेघा टासी लामाले बंशजमा दुई दशक अघि नेपाली नागरिकता लिएको थाहा भएको छ। रेघी टासीले बंशजमा नागरिकता लिएका कारण माओवादीले जनयुद्ध कालमा सताएपछि रातारात रेघीले आफ्नो स्वामित्वमा रहेको नोर्लिङ रिर्सोट विश्वासिलो ब्यक्तिका नाममा सारेका थिए। टासी जोरपाटी–थली जाने बाटो मुलपानीमा रहेको नोर्लिङ रिसोर्टका सञ्चालक हुन्।  उनको बौद्धमा समेत विशाल महल रहेको छ। रेघी टासी जस्लाई अहिले पनि राम्रोसँग नेपाली बोल्न आउँदैन,उनलाई बंशजका आधारमा नेपाली नागरिकता कसरी दिइयो? खोजीको विषय बनेको छ। जबकी उनको घर तिब्बतको खम्पा रेघा भन्ने ठाँउमा रहेको उनलाई चिन्ने तिब्बतियनहरूको दावी छ।

एक जना तिब्बतियनले नाम नलेख्ने सर्तमा भने–' रेघी टासीको घर र मेरो घर एकै ठाँउमा हो,उसले नेपालबाट बंशजमा नागरिकता कसरी लियो? मलाई नै अचम्म लागिरहेको छ।' टासी तिब्बतियन नागरिक भएको तथा अहिले पनि ताइवानलगायतका देशबाट डोनेसन ल्याएर गुम्वा बनाउने नाममा ठगी गरी नेपालमा ब्यबसाय गरेको ती तिब्बतियनको दावी छ। त्यसैगरी ठगेको पैसाले रिर्सोट खोली टासीले होटल व्यापार गरेको उनको थप भनाई छ। उनको सम्बन्ध एमालेका प्रायजसो प्रभावशाली नेताहरूसँग पनि राम्रो रहेको छ। नोर्लिङ रिसोर्टका टासीले फ्रि तिब्बतको वकालत गर्ने गरेका छन् भने रिसोर्टको मुख्य ढोकाको छेवैमा दलाई लामाको फोटो छ। त्यसो त टासीले राजा ज्ञानेन्द्र दम्पतिको फोटो पनि रिर्सोटमा सजाएर राखेका छन्। राजधानीबाट केही किलोमिटर दुरीमा रहेको उक्त रिसोर्ट युवा पिँडिमा पनि लोकप्रिय बनेको छ। प्रहरीले छापा नहान्ने भएकाले रिर्सोटमा जोडि लिएर आउनेको दिनभर घुँइचो लाग्छ। टासीले ताइवानिहरू नेपाल आएको बेला गलैंचामा काम गर्ने केटाकेटी बटुलेर देखाउने र उनीहरूबाट आएको सहयोग होटल विस्तारमा लगानी गर्ने गरेको स्थानिय बासिन्दाले बताएका छन्। टासीका दुई छोरा र दुई छोरी छन् भने उनको जेठा छोराले केही वर्ष पहिले कुलतमा फसेर 'सुसाइट' गरेका थिए। हाल उक्त रिर्सोट रेघी टासीकी छोरी कुन्साङले हेर्दै आएकी छिन्। स्थानियस्तरमा संचालन भएको उक्त रिर्सोटले स्थानियलाई रोजगारी र विकासमा सहयोग गर्ने प्रतिबद्धता जनाएपनि विकासको नाममा सिन्को नभाँचेको स्थानियको गुनासो छ। कालो धनलाई जोगाउन उनले राजनीतिज्ञ र प्रहरी प्रशासनलाई हातमा लिई प्रयोग गदै आएका छन्। उनले बंशजमा नागरिकता लिएको दुई दशक वितिसकेको छ। तिब्बतको खम्पा रेघा भन्ने ठाँउका तिब्बति नागरिक टासीले कसरी बंशजमा नागरिकता पाए? सम्बन्धित निकायले खोजी गर्न जरुरी छ । हुन त नेपालमा बस्ने प्रायजसो तिब्बतियनहरूले 'फ्रि तिब्बत' गतिविधिमा लाग्न सजिलो हुने भएकाले नेपाली नागरिकता बंशजमा लिने गरेका छन्। टासी पनि दलाई लामा नजिकका ब्यक्ति हुन्। तिब्बतियन आन्दोलनलाई नेपालमा चर्काउन अर्का तिब्बतियनले नेपाली शेर्पा महिलालाई विवाह गरेर नेपाली नागरिकता लिएको समेत भेटिएको छ। यसरी नेपालीलाई विवाह गरी फ्रि तिब्बत आन्दोलन चर्काउन प्रयोग हुँदै आएका अर्का ब्यक्ति सोनाम क्ल्यासिक पनि हुन् जो जोरपाटीस्थित रहेको जुवी पेट्रोलपम्प अगाडि स्थायी बसोबास गर्छन्। सोनामले नेपाल मानव अधिकार संघको स्वयम्सेवक बनेर फ्रि तिब्बतको वकालत गर्दै आएका छन्। सोनामको बौद्ध स्तुपाभित्र पुराना सामानहरू पाउने एन्टिक सप छ। नेपाली विवाह गरेकै भरमा सोनामले नेपाली नागरिकता कसरी लिए भन्ने कुरा पनि खोजीको विषय बनेको छ।